We Francji odnaleziono jedną z kart Palimpsestu Archimedesa

11 marca 2026, 11:14

W Muzeum Sztuk Pięknych w Blois we Francji odnaleziono kartę z Palimpsestu Archimedesa. Palimpsest ten to jedna z najważniejszych kopii starożytnego tekstu, jakie dotrwały do naszych czasów. Wstępne analizy wykazały, że Victor Gysembergh, ekspert z Narodowego Centrum Badań Naukowych, odnalazł kartę 123. Palimpsestu. Na jednej stronie zawiera ona fragment traktatu Archimedesa „O sferze i walcu”, który częściowo przykryty jest tekstem modlitwy. Tekst Archimedesa można w dużej mierze odczytać tradycyjnymi metodami. Na drugiej stronie widzimy XX-wieczną iluminację przedstawiającą proroka Dawida w towarzystwie dwóch lwów. Iluminacja została prawdopodobnie dodana w 1942 roku przez ówczesnego właściciela, który w ten sposób chciał zwiększyć wartość księgi. Tutaj tekst starożytnego traktatu jest nieczytelny.



Zabójczy HAMLET

20 kwietnia 2010, 08:52

Hamlet to nie tylko półlegendarny książę Jutlandii, tytułowy bohater tragedii Szekspira, ale i substancja z ludzkiego mleka, która zabija komórki nowotworowe. Co prawda HAMLET-a (od ang. Human Alpha-lactalbumin Made LEthal to Tumour cells) odkryto już parę lat temu, ale dopiero teraz Szwedzi z Uniwersytetów w Lund i Göteborgu zademonstrowali, że po każdorazowym podaniu pacjentom z nowotworem pęcherza martwe komórki rakowe były wydalane z moczem.


Karmienie przez ludzi szkodzi delfinom

15 lutego 2017, 11:52

Naukowcy ostrzegają, że karmienie dzikich delfinów jest dla nich niebezpieczne. Karmione przez ludzi zwierzęta, nawet jeśli przypadkowo zdobywają takie pożywienie jak zanęta stosowana przez wędkarzy, są bardziej narażone na zranienie.


Niemowlęta w purpurze. Sensacyjne odkrycie w Yorku (Eboracum)

7 maja 2026, 08:13

W zbiorach York Museums Trust od lat spoczywały gipsowe odlewy ciał zmarłych z okresu rzymskiego. Nikt nie przypuszczał, że skrywają jeden z najcenniejszych materiałów starożytnego świata. Dopiero szczegółowa analiza chemiczna przeprowadzona przez archeologów z Uniwersytetu w Yorku ujawniła niezwykłą tajemnicę. Około 1700 lat temu w Yorku (Eboracum) pochowano dwoje niemowląt spowitych w tkaninę zdobioną złotą nicią i barwioną purpurą tyryjską.


Jednorazowe kubki

Jak napalić w piecu plastikiem

11 maja 2010, 15:31

Każdy niemal wie, że nie wolno palić w piecu plastikiem, ponieważ wydziela on duże ilości szkodliwych substancji. Ale dzięki wynalazkowi bostońskich inżynierów będzie można go bezpiecznie spalić i jeszcze zyskać tani prąd.


Naukowcy odkryli kolejne monumentalne dzbany w Laosie

16 marca 2017, 10:34

W centralnym Laosie nieznany lud wyrzeźbił ponad 1,5 tys. lat temu tysiące monumentalnych kamiennych dzbanów. Próba zrozumienia ich funkcji do dzisiaj stanowi wyzwanie dla naukowców. W tym roku badacze odkryli kolejne nieznane do tej pory naczynia.


Bill Gates© Microsoft

Gatesowie dofinansowują bankowość

9 czerwca 2010, 16:26

Fundacja Billa i Melindy Gatesów postanowiła pomóc zrujnowanemu przez trzęsienie ziemi Haiti. Gatesowie nie wyślą tam jednak statków z żywnością czy materiałami budowlanymi. Utworzyli fundusz o wartości 10 milionów dolarów, który zostanie przeznaczony na budowę systemu mobilnej bankowości.


Sprej z cytrynianiem sodu sposobem na (na razie czasowe) przywrócenie węchu

10 kwietnia 2017, 10:34

Cytrynian trójsodowy może czasowo przywracać powonienie.


Papier trzyma się mocno

6 lipca 2010, 10:58

Doktor Jakob Nielsen z Nielsen Norman Group, firmy konsultingowej specjalizującej się w rozwoju produktów, porównał tempo czytania 24 osób, które używały Kindle 2, iPada, monitora komputerowego oraz książki papierowej.


Konopie odwracają proces starzenia mózgu

8 maja 2017, 16:14

Konopie odwracają proces starzenia mózgu. Podczas przedłużonej terapii niskimi dawkami tetrahydrokannabinolu (THC) stare myszy cofały się do formy pamięciowej 2-miesięcznych osobników. Naukowcy z Uniwersytetu w Bonn i Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie uważają, że otwiera to drogę nowym metodom leczenia np. demencji.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk